Owrzodzenia w toczniu

Wrzody – są otwartymi ranami, w przebiegu których skóra zostaje przerwana, pozostawiając tkankę znajdującą się pod jej powierzchnią narażoną na uszkodzenie. Mogą one występować w śluzówce, zwłaszcza w przypadku pacjentów, którzy chorują na toczeń. Błony śluzowe (liczba mnoga od błony śluzowej) są nawilżonymi powierzchniami skóry, znajdującymi się na takich obszarach, jak wnętrze jamy ustnej, nos i pochwa.

Wielu chorych po 4 miesiącach w przebiegu tocznia notuje trwałą remisję po zastosowaniu protokołu DLS → czytaj więcej

Owrzodzenia błon śluzowych w jamie ustnej czasami są także nazywany aftami – jednakże większość ludzi, którzy mają afty, nie mają tocznia (czyli istnieje wiele innych potencjalnych przyczyn owrzodzeń aftowych). Z drugiej strony, posiadanie owrzodzenia błony śluzowej jamy ustnej lub nosa jest jednym z kryteriów klasyfikacyjnych, aby zdiagnozować toczeń.

U czterdziestu pięciu procent pacjentów z toczniem może rozwinąć się owrzodzenie jamy ustnej lub nosa. Wrzody powstałe w obrębie ust mogą występować w dowolnym miejscu w jamie ustnej, ale najczęściej znajdują się na górnej części jamy ustnej. Są one zazwyczaj bezbolesne, ale czasami mogą być także bolesne. Innym terminem na określenie wrzodów błony śluzowej (zwłaszcza w przypadku, gdy nie występuje równocześnie ogólne zapalenie) jest „zapalenie śluzówki”.

Najnowsze badania dowodzą, iż L-formy bakterii są przyczyną choroby

Niekiedy wrzody powstające w ustach mogą się także rozprzestrzeniać na okolice warg. Dzieje się tak przede wszystkim u osób, które mają ciężką postać tocznia, wpływającą niekorzystnie na inne główne narządy ciała (takie, jak na przykład nerki). Takim pacjentom często towarzyszy gorączka.

Najczęstszą przyczyną powstawania wrzodów na ustach (często nazywanych po prostu owrzodzeniem, opryszczką lub innym rodzajem słownictwa niemedycznego, zrozumiałego dla laika) jest zakażenie wirusem herpes simplex, w którym to przypadku ma ono tendencję do nawrotów przez całe życie danej osoby. Wizyta u lekarza w celu przepisania leków przeciwwirusowych może pomóc zmniejszyć nasilenie tych ognisk choroby.

Owrzodzenie nosa występują zwykle w obrębie przegrody nosowej (przegrody, oddzielającej prawą i lewą dziurkę w nozdrzach) lub na skórze pokrytej gęstym śluzem w centrum chrząstki nosowej. Zmiany powstające w nosie mogą być bolesne. Wrzody nosa są jednak stosunkowo rzadkie, występują tylko u jednego do dwóch procent chorych na toczeń.

Leki stosowane przez lekarzy w celu kontrolowania tocznia, takie jak tabletki steroidowe (na przykład Prednizon i Metyloprednizolon) i leki przeciwmalaryczne (takie jak Plaquenil) zwykle przyczyniają się do zmniejszenia nasilenia tych ognisk zapalenia śluzówki jamy nosowej. Niekiedy jednak może być przydatne użycie steroidów aplikowanych lokalnie.

Przykładowo, steroid zwany Triamcinolonem, obecny w specjalnym preparacie o nazwie Orabase, może być stosowany w celu terapii owrzodzenia w jamie ustnej. Jeśli aplikacja leku rozpocznie się tak szybko, jak tylko zmiany się pojawią, a następnie będzie kontynuowana regularnie co kilka godzin, może to spowodować wyleczenie rany o wiele szybciej, niż zwykle.

W przypadku szczególnie bolesnych owrzodzeń jamy ustnej, dyskomfort może zmniejszyć środek znieczulający, zawarty w Orabase (benzokaina). Steroidowe spraye do nosa i łagodne steroidowe kremy można stosować w leczeniu choroby wrzodowej pochwy. Wszystkie te preparaty muszą być jednak bezwzględnie przepisane przez lekarza.

Nieswoiste rodzaje wysypki zaobserwowane u osób, które chorują na toczeń:

  • wrzody ust, nosa i błony śluzowej pochwy,
  • łysienie (utrata owłosienia),
  • zapalenie naczyń skóry,
  • wyczuwalna, bolesna plamica,
  • pokrzywkowe zapalenie naczyń,
  • wrzody,
  • sinica marmurkowata,
  • teleangiektazja,
  • rumień dłoni,
  • erytromelalgia,
  • wykwit rumieniowaty,
  • pokrzywka oraz obrzęk naczynioruchowy,
  • zmiany skórne z rodzaju mucinosis,
  • guzki podskórne,
  • zwapnienia paznokci,
  • zmiany w obrębie paznokci,
  • zmiany koloru skóry,
  • bielactwo,
  • przebarwienia pozapalne,
  • przebarwienia wywołane lekami przeciwmalarycznymi,
  • zażółcenie skóry lub inne zabarwienie spowodowane lekami.