Zapalenie płuc w toczniu

Określenie „zapalenie płuc” jest terminem używanym dla każdej postaci zapalenia płuc. W rzeczywistości, zapalenie płuc może być wywołane prze różnego typu zakażenia. Toczeń może zaatakować płuca u niektórych osób, powodując pojawienie się u nich stanu zapalnego mogącego zachowywać się jak zapalenie płuc.

Wielu chorych po 4 miesiącach w przebiegu tocznia notuje trwałą remisję po zastosowaniu protokołu DLS → czytaj więcej

Takie przypadki zazwyczaj powodują kaszel, gorączkę, ból w klatce piersiowej, a czasem także duszność (gdy infekcja jest ciężka). Te objawy mogą być tak podobne do zapalenia płuc, że szpitale przyjmują czasami pacjentów, którzy mają toczeń, diagnozując u nich zapalenie płuc – w wyniku czego leczą pacjentów antybiotykami, gdy w rzeczywistości mają oni stan zapalny płuc w wyniku przebiegu ich tocznia, a nie obecności infekcji. Przeprowadzone badania nie wykazały do tej pory znaczących bliznowaceń w przebiegu zapalenia płuc.

Toczniowe zapalenie płuc występuje wówczas, gdy układ odpornościowy atakuje własne pęcherzyki płucne i / lub tkankę śródmiąższową płuc. Każda taka walka w wyniku zapalenia powoduje objawy podobne do tych, które powstają podczas zapalenia płuc: takie jak kaszel, duszność, ból w klatce piersiowej i gorączka. Choroba może nawet pozostawiać trwałe blizny w obrębie tkanki i długoterminowe uszkodzenia płuc. Jeśli trwałe uszkodzenie jest łagodne, pacjent może nie mieć żadnych problemów w dalszym funkcjonowaniu. Jednakże, jeśli uszkodzenie jest ciężkie, może się to skończyć pojawieniem się trwałych problemów z oddychaniem. Na szczęście, zapalenie płuc występuje jedynie w trzech do dziesięciu procent przypadków osób z toczniem.

Najnowsze badania dowodzą, iż L-formy bakterii są przyczyną choroby

Lekarze często zalecają wykonanie prześwietlenia klatki piersiowej, gdy ktoś ma uporczywy, niewyjaśniony kaszel. U osób z zapaleniem płuc w przebiegu tocznia, na podstawie obrazu rentgenowskiego będzie można zaobserwować obecność w płucach ewentualnych nacieków (powstałych w wyniku zbierania się płynu w tkance śródmiąższowej lub pęcherzykach płucnych). Znajdujące się w płucach pęcherzyki płucne są bardzo drobnymi pęcherzykami powietrza, w których następuje wymiana tlenu i dwutlenku węgla. Tkanka śródmiąższowa jest tkanką łączną, która współpracuje z pęcherzykami płucnymi i trzyma je razem.

Gdy na obrazie RTG klatki piersiowej pojawi się naciek, lekarz nie może być jednak w stu procentach pewien, czy powstał on z powodu zapalenia płuc, czy może w wyniku czegoś innego (na przykład toczniowego zapalenia płuc, bo obrazy rentgenowskie obydwu z nich wyglądają tak samo). W związku z tym, lekarz zwykle przepisuje antybiotyki dla osoby, która ma toczeń (oprócz leczenia innych objawów tocznia) tylko w przypadku, jeśli rzeczywiście jest to ta infekcja.

Lekarz może zlecić również inne badania u osoby z podejrzeniem toczniowego zapalenia płuc. Zwykle dzieje się tak wtedy, gdy po leczeniu rzekomego „zapalenia płuc”, stan pacjenta nie ulega takiej poprawie, jak oczekiwano. Jednym z tych testów jest skan CT klatki piersiowej. Lekarz zleca w takim przypadku wykonanie specjalnego rodzaju tomografii komputerowej o nazwie TK wysokiej rozdzielczości, która jest w stanie lepiej określić, co dzieje się w płucach. Podczas tomografii komputerowej używa się trochę większej ilości promieniowania, niż podczas badania rentgenowskiego klatki piersiowej – z tego powodu lekarze starają się nie wykonywać go bardzo często.

U osoby, która ma toczniowe zapalenie płuc, skanowanie za pomocą CT może pokazać blizny w warstwie śródmiąższowej, powstałe z powodu poprzedniego uszkodzenia. Obraz badania może również pokazać to, co radiolodzy zwykle opisują jako „wygląd matowego szkła”. Odkrycie to czasami oznacza, że z powodu zapalenia pęcherzyków płucnych, ​​powstaje zapalenie znajdującego się w nich płynu (jest to nazywane zapaleniem pęcherzyków płucnych). Zapalenie pęcherzyków płucnych jest klasycznym zjawiskiem w toczniowym zapaleniu płuc, ale występuje także w innych stanach zakaźnych, takich jak klasycznym zapaleniu płuc oraz zastoinowej niewydolność serca, a więc nie jest specyficzny wyłącznie dla toczniowego zapalenia płuc.

W związku z tym może być konieczne wykonanie innych testów, takich jak na przykład bronchoskopia. Bronchoskopia polega na umieszczeniu przewodu światłowodowego w tchawicy pacjenta (zabiegu zwykle dokonuje się przez nos, aby sedacja była komfortowa dla pacjenta), a następnie opuszcza się go w dół do tchawicy i oskrzeli, by na koniec zajrzeć do płuc. W tym momencie lekarz może robić zdjęcia, zebrać płyn i wysłać go do laboratorium w celu wykonania innych badań diagnostycznych. Podczas bronchoskopii lekarz może nawet wykonać biopsję, by pomóc ustalić, co jest przyczyną powstałego problemu.

Badana pod mikroskopem biopsja pochodząca od osoby, która ma toczniowe zapalenie płuc, pokazuje wiele stanów zapalnych w obrębie całej tkanki płucnej. Zmiany takie te nie pojawiają się co prawda tylko w przebiegu tocznia, ale zdiagnozowanie ich u osoby, która ma toczeń, jest wystarczające do rozpoznania toczniowego zapalenia płuc. Dodatkową zaletą wykonania biopsji jest możliwość upewnienia się, że u pacjenta nie ma kolejnego problemu z płucami, takiego jak infekcja, nowotwór lub inny problem typu zapalenie naczyń.

Jeśli po wykonaniu powyższych testów nadal nie można postawić jednoznacznej diagnozy, konieczne może się okazać badanie podczas otwartej biopsji płuc. Podczas wykonywania otwartej biopsji płuc, chirurg wycina mały otwór w ścianie klatki piersiowej i usuwa mały kawałek tkanki płuc (biopsję) w celu dokładniejszego przebadania jej pod mikroskopem. Lekarze zwykle starają się rezerwować ten rodzaj biopsji dla pacjentów, którzy mają szczególnie poważne objawy choroby lub u których dobór odpowiedniego leczenia zależy wyłącznie od tego, co pokażą wyniki.

Na przykład, toczniowe zapalenie płuc wymaga leczenia za pomocą leków obniżających odporność (może tym samym pogorszyć ewentualną infekcję), podczas gdy infekcja płuc musi być leczona antybiotykami. W związku z tym, uzyskanie prawidłowej diagnozy jest bardzo ważne. Ze wszystkich badań opisanych powyżej, biopsja płucna jest najbardziej specyficzna. Innymi słowy, jest to test, który ma najwyższe prawdopodobieństwo dokładnego pokazania lekarzom, na czym polega problem. Jednakże, jest to również test, który wykazuje najwięcej potencjalnych powikłań, więc wykonuje się go tylko wtedy, gdy lekarzy uzna, że ​​jest to absolutnie konieczne.

Najczęściej lekarze dokonują diagnozy toczniowego zapalenia płuc w dwóch szczególnych przypadkach. Pierwszym z nich sytuacja, gdy osoba, która ma nawracające napady „zapalenia płuc” nigdy nie zostaje całkowicie wyleczona za pomocą antybiotyków, w wyniku czego lekarz ostatecznie diagnozuje u tej osoby obecność tocznia. Po zastosowaniu odpowiedniej metody leczenia tocznia, te napady nawracającego zapalenie płuc ostatecznie zanikają. Z perspektywy czasu, lekarze zakładają, że występujące u pacjenta napady zapalenia płuc były najprawdopodobniej spowodowane aktywnością tocznia, a nie obecnością stanów zapalnych płuc.

Drugim najczęstszym scenariuszem jest stan, gdy osoba, która otrzymuje terapię antybiotykową ukierunkowaną na wyleczenie „zapalenia płuc” wraz z biegiem czasu wcale nie czuje się lepiej. Lekarze zalecają zatem wykonanie obrazu RTG klatki piersiowej oraz badania CT, z których oba wykazują obecność nacieków w płucach. Lekarz, który specjalizuje się w chorobach płuca, nazywany pulmonologiem, wykonuje następnie zabieg bronchoskopii. Lekarz wysyła płyn pobrany podczas bronchoskopii do laboratorium. Analizowana surowica nie wykazuje jednak objawów zakażenia (zapalenia płuc). Po dodatkowej analizie w celu znalezienia innych potencjalnych przyczyn zapalenia płuc, w tym wykonaniu badania krwi, moczu, a nawet otwartej biopsji płuc, lekarz może zdiagnozować tocznia wraz z zapaleniem płuc.

Niektóre leki stosowane w leczeniu tocznia, takie jak metotreksat i azatiopryna, w rzeczywistości mogą spowodować efekt uboczny w postaci zapalenia płuc. W tym przypadku bardzo ważne jest zatrzymanie przyjmowania tych leków. Toczniowe zapalenie płuc zwykle wymaga podawania pacjentowi wysokich dawek sterydów (albo poprzez zastrzyki, albo drogą doustną), aby zmniejszyć stan zapalny. Ponadto, lekarz zwykle musi przepisać silny lek immunosupresyjny, taki jak azatiopryna, mykofenolan lub cyklofosfamidem, aby pomóc w prowadzonym leczeniu. Pomóc może też zmniejszenie dawki sterydów w celu próby zapobiegnięcia ponownemu wystąpieniu.

Niestety, jeśli toczniowe zapalenie płuc nie zostanie odpowiednio zdiagnozowane i wyleczone, omawiane schorzenie wykazuje wysoką śmiertelność. Raport medyczny od 1970 roku wykazał, że aż pięćdziesiąt procent ludzi, którzy mieli toczniowe zapalenie płuc, zmarło z powodu tego konkretnego problemu. Obecnie, dzięki szerokiej dostępności lepszych testów diagnostycznych i skuteczniejszych metod leczenia, rokowania z roku na rok wydają się być coraz lepsze. Osobiście miałem pod opieką sporo osób z toczniowym zapaleniem płuc, i – na szczęście – żaden z nich zmarł z powodu tego powikłania.

1. Toczniowe zapalenie płuc występuje wówczas, gdy powoduje ono powstanie stanu zapalnego w tkance płuc.

2. Objawy zapalenia toczniowego są podobne do tych, występujących w zakaźnej formie zapalenia płuc. Należą do nich: gorączka, kaszel, duszność i ból w klatce piersiowej.

3. Wyniki badania rentgenowskiego i tomografii komputerowej obserwowane w przypadku zakaźnego zapalenia płuc i toczniowego zapalenia płuc wydają się do siebie podobne. Dlatego często dana osoba wymaga podjęcia leczenia dla obu tych możliwości (zarówno antybiotyków, jak i leków immunosupresyjnych.

4. Niektóre leki przeznaczone do leczenia tocznia (takie jak azatiopryna i metotreksat), czasami mogą również powodować zapalenie płuc. Lekarz niekiedy musi zatrzymać podawanie pacjentowi tych leków, jeśli nie jest on pewien, czy nie przyczyniają się one do pojawienia się problemu z płucami.

5. Badanie tomograficzne o wysokiej rozdzielczości skanowania (CT) może być wysoce przydatne, aby zobaczyć, czy toczniowe zapalenie płuc jest aktywne. Gdy tak się stanie, uzyskany podczas badania obraz będzie wyglądać jak „tafla matowego szkła”. Oznacza to, że konieczne może być zastosowanie leków immunosupresyjnych.

6. Po wyleczeniu toczniowego zapalenia płuc, choroba zazwyczaj pozostawia po sobie jakieś blizny lub śródmiąższową chorobę płuc.

7. Toczniowe zapalenie płuc wykazywało niegdyś bardzo wysoki wskaźnik śmiertelności. Współcześnie, dzięki temu, że lekarze są w stanie zdiagnozować chorobę o wiele szybciej i trafniej, rokowania pacjentów są dużo lepsze. Jednak nawet pomimo tego, że lekarze są obecnie w stanie dość szybko zidentyfikować chorobę i podjąć agresywne metody jej leczenia, schorzenie wciąż może być bardzo niebezpieczne.