Zastawkowa choroba serca w toczniu

W sercu istnieją cztery zawory (zastawki), które działają jak jednokierunkowe zawory pomiędzy różnymi sekcjami serca i tętnicami, które odprowadzają krew z serca. Są to: zastawka trójdzielna (znajdująca się pomiędzy prawym przedsionkiem a prawą komorą serca), zastawka płucna (znajdująca się pomiędzy prawą komorą serca a tętnicą płucną), zastawka dwudzielna (znajdująca się pomiędzy lewym przedsionkiem a lewą komorą serca), oraz zastawka aortalna (znajdująca się pomiędzy lewą komorą serca i aortą).

Wielu chorych po 4 miesiącach w przebiegu tocznia notuje trwałą remisję po zastosowaniu protokołu DLS → czytaj więcej

Gdy te zawory działają normalnie, pomagają one utrzymywać przepływ krwi i tłoczenie jej w odpowiednim kierunku – zarówno w sercu, jak i w pozostałej części organizmu. Jednak od czasu do czasu mogą występować problemy z zastawkami. Zwężenie zastawkowe występuje wówczas, gdy otwarta zastawka staje się mocniejsza i mniejsza, niż normalnie. Sprawia to, że ​​trudniejsze jest, by krew mogła swobodnie przedostać się przez ten otwór. Mięsień serca często musi zatem pracować ciężej w celu wyciśnięcia krwi przez zastawkę.

Może to spowodować, że mięsień sercowy powiększy swoją objętość, co nie jest dobrą rzeczą. Ponadto, komora serca starająca się wycisnąć krew przez ten zawór może stopniowo stawać się coraz większa w miarę upływu czasu. Innym potencjalnym problemem jest niewydolność zastawek (zwana również niedomykalnością zastawek). Następuje to wtedy, gdy działanie jednokierunkowe zastawki przestanie działać poprawnie, a krew zaczyna przeciekać do tyłu przez zawór zamiast płynąć we właściwym kierunku.

Najnowsze badania dowodzą, iż L-formy bakterii są przyczyną choroby

Może to również spowodować, że mięsień sercowy i komory serca będą stawały się większe, niż normalnie. Większość ludzi, która posiada wady zastawkowe serca (w skrócie VHD), zazwyczaj ma łagodne problemy zdrowotne. W rzeczywistości, większość z nich może nawet nie zauważyć jakichkolwiek problemów. Jednak czasami u takich osób może wystąpić ból w klatce piersiowej, duszność, kołatanie serca, kaszel, zawroty głowy, a nawet niewydolność serca.

Lekarz często może wykryć obecność zwężenia zastawki mitralnej (i jej niewydolność), gdy posłucha pracy serca przez stetoskop. Krew, która jest mocno ściśnięta przez zwężoną zastawkę, lub krew, która płynie do tyłu w wyniku nieprawidłowego działania zaworu, zwykle powoduje pewne charakterystyczne dźwięki, które lekarze nazywają szmerami. Następnym krokiem do postawienia odpowiedniej diagnozy jest uzyskanie przez lekarza wyników badania echokardiograficznego, które mogą pokazać, czy faktycznie istnieje jakaś nieprawidłowość zastawki serca, czy też nie, a także określić, jak poważna jest ewentualna zmiana. Badania pokazują, że VHD występuje częściej u pacjentów z toczniem niż u ludzi, którzy nie mają SLA. Na szczęście, przez większość czasu te wady są łagodne i nie wymagają podejmowania specyficznego leczenia.

Podczas badań z 2011 roku wykonanych na Uniwersytecie McGill w Quebec (Kanada), przebadano przypadki dwustu siedemnastu pacjentów z toczniem. Okazało się, że u jednej trzeciej pacjentów stwierdzono obecność nieprawidłowości zastawki mitralnej, a tylko u czterech procent stwierdzono niewydolność aorty. Co ciekawe, jedynie u bardzo niewielu z tych pacjentów stwierdzono szmery serca podczas badania fizykalnego. Żaden z nich nie miał przy tym zespołu Libmana, czyli zapalenia wsierdzia (prawdopodobnie badanie było wykonywane podczas lepszego okresu w przebiegu SLA).

Zdecydowana większość z tych pacjentów nie miała poważnych problemy z powodu ich choroby zastawek serca. Lekarze z Uniwersytetu McGill postanowili śledzić stan tych pacjentów w późniejszym czasie, aby zobaczyć, czy ich problemy z zastawkami pogorszą się czy nie. Wyniki tych analiz będą bezcenne dla poszerzenia naszej wiedzy na temat choroby zastawek serca w przebiegu tocznia.

Zastawkowe wady serca u chorych na toczeń mogą czasami być bardziej znaczące, powodując objawy opisane w poprzednim akapicie. W tym przypadku, konieczne może być wykonanie cewnikowania serca, aby uzyskać lepsze rozeznanie, jak ciężka jest sytuacja pacjenta. W takich przypadkach może być konieczne zastosowanie leków pomagających w prawidłowej pracy serca i utrzymujących poprawne ciśnienie krwi.

Ponadto, jeśli VHD będzie miał poważniejszy przebieg niż tylko łagodny, kardiolog może zechcieć wykonywać badanie echokardiograficzne regularnie (na przykład raz lub dwa razy w roku), aby upewnić się, że choroba pacjenta nie pogorszy się w czasie. Jeśli schorzenie jest jednak tyle poważne, że wymaga podjęcia natychmiastowych działań, może być konieczna operacyjna wymiana zastawki, ale, na szczęście, zdarza się to bardzo rzadko.

Innym problemem, który może wystąpić w przypadku choroby zastawek serca, jest syndrom Libmana, czyli specyficzna choroba wsierdzia. Wyraz „wsierdzie” pochodzi od greckiego słowa oznaczającego „wewnątrz”. Wsierdzie jest tkanką, łączącą wnętrze komór serca i zastawek serca. Zapalenie wsierdzia w szczególności odnosi się do stanu zapalnego lub infekcji obejmujących zawory serca. W 1923 roku, doktor Emanuel Libman i doktor Benjamin Sacks opisali niezwykły rodzaj zapalenia wsierdzia u pacjentów, którzy mieli tocznia układowego, który był związany z zakażeniem (co jest najczęstszą przyczyną zapalenia wsierdzia u osób, które nie mają tocznia).

Opisali obecność brodawkujących narośli na zastawkach serca u pacjentów z toczniem. Zostało to nazwane wsierdziem Libmana-Sacksa (znanym także jako brodawkujące zapalenie wsierdzia) od nazwisk lekarzy, który opisali to schorzenie jako pierwsi. Powstające wzrosty składają się z resztek komórkowych, małej ilości tkanki w stanie zapalnym i skrzepów krwi. Późniejsze badania wykazały, że większość pacjentów wykazuje dodatnie wskaźniki dla obecności przeciwciał antyfosfolipidowych, co w związku z tym może być przyczyną opisywanych zaburzeń. Chociaż zwykle nie powodują one problemów, od czasu do czasu jeden z tych wzrostów może oderwać się od zastawki i podróżować przez całe ciało, gdzie może ostatecznie zablokować naczynie krwionośne ulokowane gdzieś indziej w organizmie (jest to zwane jako zator).

Jeśli taki stan występuje w mózgu, może wywoływać pojawienie się udaru mózgu. W bardzo rzadkich przypadkach, małe kawałki mogą się wielokrotnie rozerwać, powodując problemy z nerkami i mózgiem lub wysypkę, które wyglądają jak zapalenie naczyń. Gdy zrost jest naprawdę duży, zastawka może zablokować poprawne funkcjonowanie zastawki mitralnej. W łagodnych przypadkach schorzenia lekarz najprawdopodobniej zaleci regularne monitorowanie intensywności niedrożności zastawki w czasie, stosując najpewniej echokardiogram. Jeśli stan wsierdzia stanie się ciężki, wymagana może być operacja.

Innym potencjalnym problemem związanym z VHD, a zwłaszcza z zapaleniem wsierdzia Libmana-Sacksa, jest to, że zastawki mogą być narażone na zwiększone ryzyko zakażenia (nazywanego bakteryjnym podostrym zapaleniem wsierdzia), które może być potencjalnie bardzo niebezpieczne. Taki stan występuje najczęściej po zabiegach dentystycznych, przy dostaniu się bakterii z jamy ustnej do krwiobiegu, a następnie dostarczeniu ich do zastawek serca, powodując poważne zakażenia.

Na szczęście, obecność tego powikłania jest raczej rzadkością. Wiele reumatologów zaleca, aby ich pacjenci otrzymywali antybiotyki związane z toczniem przed zabiegami stomatologicznymi, aby w ten sposób zapobiec możliwości zakażenia. Jednakże nowsze wytyczne i zalecenia American Heart Association z 2007 roku nie zalecają lekarzom przepisywanie antybiotyków większości pacjentów, którzy mają toczeń, nawet jeśli mają VHD. Jedynymi osobami, którym powinno się podawać antybiotyki, są ci, którzy w przeszłości mieli operację w obrębie zastawek serca, lub ci, którzy mieli zakaźne zapalenie wsierdzia.

1. Toczeń może wpływać na dowolną z czterech zastawek serca.

2. Lekarze mogą zdiagnozować obecność choroby zastawek serca poprzez wykonanie echokardiogramu, a czasami przez cewnikowanie serca.

3. Syndrom wsierdzia Libmana-Sacksa, zwany także wsierdziem brodawkującym, jest zwykle związany z obecnością u pacjenta przeciwciał antyfosfolipidowych. Czasami taki stan wymaga leczenia lekami przeciwzakrzepowymi.

4. Terminem medycznym na określenie nieszczelnego zaworu jest „niedomykalność zastawek” lub „niewydolność zastawek”.

5. „Zwężenie zastawki” jest terminem medycznym dla nazwania uszkodzonego zaworu, który ma mniejszy otwór, niż normalnie.

6. Około jedna trzecia ludzi, którzy mają toczeń, może mieć chorobę zastawek serca, wykrytą na podstawie badania echokardiograficznego. Jednak najczęściej jest to stan łagodny i nie powoduje żadnych widocznych problemów u osoby, która go posiada.

7. W cięższych przypadkach, opisywane schorzenie może powodować duszność, ból w klatce piersiowej i zawroty głowy. W takich sytuacjach wymagane jest podjęcie leczenia za pomocą preparatów pomagających w przywróceniu prawidłowej pracy serca i regulujących ciśnienie krwi.

8. Jeśli dana osoba ma poważnie uszkodzone zastawki serca lub miała operację na jednej z nich, może być konieczne przyjmowanie antybiotyków podczas wykonywania zabiegów stomatologicznych, aby zapobiec infekcji zastawki serca zwanej podostrym bakteryjnym zapaleniem wsierdzia.

9. Poważne problemy zastawek serca mogą wymagać operacyjnej wymiany uszkodzonej zastawki.